Beleidscoherentie en duurzame voedselsystemen
Referentienota van de Coalitie Tegen de HongerOm voedselzekerheid in de wereld te garanderen moeten duurzame voedselsystemen uitgebouwd worden. Dit proces hangt even goed af van het beleid ontwikkelingssamenwerking als van andere beleidsdomeinen. In deze beleidsnota wordt een beknopt overzicht gegeven van de manieren waarop verschillende ontwikkelingsuitdagingen vervlochten zijn met voedselsystemen en hun lot onlosmakelijk verbonden is met het beleid gevoerd door overheden. We bespreken achtereenvolgens hoe de uitdagingen op vlak van : handel, klimaat, biodiversiteit, gender, gezondheid en migratie1 verweven zijn met die van landbouw en voedsel.
Om voedselzekerheid in de wereld te garanderen moeten duurzame voedselsystemen uitgebouwd worden. Hierbij volstaat het niet om te investeren in landbouwbeleid of kwaliteitsvolle ontwikkelingssamenwerking. De ontwikkelingsuitdagingen in talrijke domeinen zijn vervlochten met voedselsystemen en hun lot is onlosmakelijk verbonden met het beleid gevoerd door overheden. Daarom is het noodzakelijk om het beleid in de verschillende domeinen op mekaar af te stemmen om een coherent kader te creëren voor de transformatie van voedselsystemen.
In deze nota geeft de Coalitie tegen Honger een overzicht van de verbanden tussen de uitdagingen op vlak van handel, klimaat, biodiversiteit, gender, gezondheid en migratie en voedselsystemen. Als resultaat van een gezamenlijk traject met allianties die rond deze thema’s werken formuleren we een aantal aanbevelingen om ervoor te zorgen dat maatregelen in deze verschillende beleidsdomeinen op een coherente wijze bijdragen aan duurzame voedselsystemen.
Het nu grotendeels in gedrang gekomen initiatief van de Europese Unie om een wet op duurzame voedselsystemen te creëren, had de ambitie om te zorgen voor meer samenhang tussen het agrovoedingsbeleid en gezondheids-, milieu en klimaatkwesties. Op Belgisch en Europees niveau bestaan er ook wetgevende kaders om een coherent ontwikkelingsbeleid te garanderen, maar de uitvoering ervan schiet schromelijk tekort.
Een holistische visie, op systeemschaal, en een duidelijk kader zijn onontbeerlijk om coherente beleidsbeslissingen te nemen die de veelvuldige crisissen aanpakken op vlak van klimaat, biodiversiteit, ongelijkheid en onrechtvaardigheid en die de transitie ondersteunen naar duurzame, economisch levensvatbare, sociaal billijke voedselsystemen die de planetaire grenzen respecteren, zonder de voedselzekerheid van toekomstige generaties in het gedrang te brengen. Het is essentieel dat de mensenrechten en in het bijzonder het recht op voedsel worden vooropgesteld wanneer keuzes moeten worden gemaakt tussen beleidsmaatregelen met tegenstrijdige gevolgen. De 13 principes van de agro-ecologie vormen een geheel dat als kader kan dienen om de beleidscoherentie te bevorderen met het oog op duurzame voedselsystemen.
